De pimpelmees

De pimpelmees is de kleurrijkste mees van Nederland: blauw petje, gele buik en witte wangen maken hem onmiskenbaar. Als acrobaat hangt hij kopje-onder aan vetbollen en kokosnoten. Met een nestkastje van 28 mm maak je van elke tuin een broedplek voor deze populaire tuingast.

Pimpelmees lente

De pimpelmees is de kleurrijkste en meest acrobatische mees van de Nederlandse tuin. Het blauw van het petje, het geel van de buik en de witte wangen maken hem onmiskenbaar. Hij hangt kopje-onder aan vetbollen en sijpelt acrobatisch door de kleinste takken op zoek naar insecteneitjes. De pimpelmees is een sociale maar assertieve vogel die grote mezen op afstand houdt bij de voederplek , zijn compacte formaat compenseert hij met lef.

Uiterlijk en herkenning

De pimpelmees is 11 tot 12 cm lang en weegt 9 tot 12 gram , kleiner dan de koolmees. Het mannetje heeft een helder blauw petje, gele buik, witte wangen en een donkere oogstreep. Het vrouwtje is iets matter van kleur maar goed herkenbaar. Jonge pimpelmezen hebben gele wangen in plaats van witte, wat ze van adulte exemplaren onderscheidt in de eerste zomer.

Leefgebied

De pimpelmees (Cyanistes caeruleus) is inheems in heel Europa en leeft in loofbossen, parken en tuinen. Hij heeft een sterke voorkeur voor eikenbossen omdat eiken enorme aantallen rupsen produceren die de mees in het broedseizoen nodig heeft voor zijn jongen. In stedelijk groen past de pimpelmees zich goed aan en komt regelmatig in tuinen voor met voldoende bomen en struiken.

Wat eet een pimpelmees?

In de zomer eet de pimpelmees vrijwel uitsluitend insecten en hun larven , hij is daarvoor een waardevolle bondgenoot in de tuin. In de herfst en winter schakelt hij over op zaden, noten en vet. In de tuin is hij te lokken met gevulde kokosnoten en vetbollen, maar ook een nestkastje met een invliegopening van 28 mm vergroot de kans dat hij blijvend in de tuin nestelt.

VOEDERTIP

Vetbollen: onweerstaanbaar voor de pimpelmees

De pimpelmees is een acrobaat. Hij hangt kopje-onder aan een vetbol en pikt hem stukje voor stukje leeg. Hang vetbollen op in een stevige metalen houder voor dagelijkse bezoekjes.

Bekijk vetbollen

Broedgedrag

De pimpelmees broedt van april tot juni in holenbroeders , boomholten, nestkastjes of spleten in muren. Het vrouwtje bouwt het nest van mos, gras en dons. Ze legt 7 tot 13 eieren, wat meer is dan de meeste andere mezen. De bebroedingstijd is 13 tot 14 dagen. Jonge pimpelmezen verlaten het nest na ongeveer 18 dagen. Er is soms een tweede legsel.

Gedrag

De pimpelmees is beweeglijk, snel en alert. Hij is sociaal en trekt in de herfst en winter samen met koolmezen en boomkruipers in gemengde zwermen door parken en tuinen. Ondanks zijn kleine formaat is hij dominant tegenover soortgenoten , hij jaagt grotere mezen weg van de voederplek met een snelle aanval en uitgespreide vleugels. Zijn roep is een snel, hoog “tsietje-tsie-tsie”.

Voer voor de pimpelmees

Gevulde kokosnoot

Pimpelmees op vogelvoer schijven hangend aan bloesemtak
De pimpelmees is een geboren acrobaat die klemmend eet uit een gevulde kokosnoot. Een gegarandeerde trekpleister in elke tuin.

Bekijk gevulde kokosnoten

Vetbollen

Pimpelmees eet vetbol uit voederhuisje
Vetbollen zijn favoriet bij de pimpelmees. Hang ze op in een stevige metalen houder voor dagelijkse bezoekjes van deze mees.

Bekijk vetbollen
pimpelmees lente nestkastje

Nestkastje

De pimpelmees nestelt graag in een nestkastje met een invliegopening van 28 mm. Hang het vroeg op voor de beste kans op een broedpaar.

Bekijk nestkastjes

Andere tuinvogels in je tuin

Benieuwd naar andere tuinvogels? Lees meer over hun gedrag, voeding en leefomgeving.

Koolmees Roodborstje Merel Heggenmus Winterkoning Vink Huiszwaluw Spreeuw Lijster Specht Kauw Kraai

Veelgestelde vragen

Hoe herken je een pimpelmees?

De pimpelmees is een kleine mees van 11 tot 12 cm met een opvallend blauw petje, gele buik, witte wangen en een dunne zwarte oogstreep. Ze zijn acrobatisch en hangen regelmatig ondersteboven aan takken en vetbollen. Mannetje en vrouwtje lijken sterk op elkaar.

Wat eet een pimpelmees?

Pimpelmezen eten in de zomer voornamelijk insecten, spinnen en rupsen. In de herfst en winter schakelen ze over op zaden, noten en vet. Ze zijn echte acrobaten die ook op dunne takjes kunnen eten en gretig gebruikmaken van vogelvoederplaatsen.

Welk vogelvoer trekt de pimpelmees aan?

Pimpelmezen zijn dol op vetbollen, pindakaas, zonnebloempitten en gedroogde insecten. Een gevulde kokosnoot is een favoriet — ze hangen er klemmend aan en peuteren het vet eruit. Voedersilo's met gepelde zonnebloempitten zijn ook erg populair bij deze soort.

Hoe lok je meer pimpelmezen naar je tuin?

Hang een vetbol of gevulde kokosnoot op en je hebt kans van slagen. Pimpelmezen zijn nieuwsgierig en komen snel nieuwe voederbronnen onderzoeken. Combineer een voedersilo met een nestkastje met een invliegopening van 28 mm voor het meeste resultaat.

Waar nestelt de pimpelmees?

Pimpelmezen nestelen in boomholtes of nestkastjes. De ideale invliegopening is 28 mm. Hang het nestkastje op 2 tot 4 meter hoogte op het noordoosten, zodat het 's middags niet te warm wordt. Ze broedt van april tot juni en legt 7 tot 12 eieren.

Is de pimpelmees een standvogel?

Ja, de pimpelmees is een standvogel die het hele jaar in Nederland verblijft. In de winter vormen pimpelmezen gemengde groepen met andere mezen. Ze doorkruisen dan grotere gebieden op zoek naar voedsel en bezoeken meerdere tuinen per dag.